Over straatnamen met name

Olympisch kampioenen worden bij terugkomst in Nederland gehuldigd. Eerst als team en daarna vaak nog ieder voor zich in de eigen geboorte- of woonplaats. Bij die plaatselijke inhuldiging horen allerlei verrassingen zoals bossen bloemen, gouden spelden en penningen, een rondrit en als het even meezit een eigen straatnaam. Ik zal eens alle olympische kampioenen op een rij zetten die bij terugkeer in Nederland een straatnaam kregen in hun eigen woonplaats: Anton Geesink won de gouden medaille bij de Olympische Spelen van Tokio in 1964. Toen hij een jaar later aan de Omloop in Utrecht een eigen sportschool begon, besloot de gemeente om dat deel van de straat om te dopen tot Anton Geesinkstraat . Geesink ging er zelf wonen. Schaatser Jochem Uytdehaage won in 2002 goud op zowel de vijf als de tien kilometer bij de Olympische Spelen in Salt Lake City. Na afloop van de spelen werd hij gehuldigd in Utrecht. Een parkje vlak bij zijn ouderlijk huis kreeg bij die gelegenheid de naam Jochem Uytdeh...

Veel gemeentes hebben de regel dat mensen pas vernoemd mogen worden als ze minimaal vijf jaar (of bij sommige gemeentes tien jaar) dood zijn. Natuurlijk zijn er uitzonderingen op die regel. Voor leden van het koningshuis bijvoorbeeld, of voor Nobelprijswinnaars. Maar ook olympische sporters worden vaak al bij leven benoemd. Op een aantal plekken in het land zijn olympische buurten of wijken, waar straten zijn genoemd naar olympische helden. Vaak worden daar wat oudere medaillewinnaars vernoemd zoals Anton Geesink en Bep van Klaveren, maar soms worden daar ook nog levende sporters gekozen zoals Sjoukje Dijkstra en Ard Schenk. Anton Geesink woonde ooit zelfs een tijdlang in de Anton Geesinkstraat in Utrecht. Sinds een jaar of dertig komt het vaker voor dat goudenmedaillewinnaars direct na afloop van de Olympische Spelen vereerd worden met een straatnaam in hun geboorte- of woonplaats. Vaak kiest men daarvoor een nog naamloos stukje openbare ruimte zoals een plantsoen of rotonde. Dit gebe...

Als een sporter met een gouden medaille van de Olympische Spelen terugkomt, is er een gerede kans dat er in zijn of haar geboorte- of woonplaats een straat naar genoemd wordt. Bij de start van de Olympische Spelen in Tokio waren er echter zes sporters waar in Nederland al een straat naar genoemd is, voordat ze überhaupt in actie gekomen zijn. En dat is een record! Die zes olympische sporters zijn Nouchka Fontijn (boksen, zilver), Ranomi Kromowidjojo (zwemmen, 3x goud en 1x zilver), Dafne Schippers (atletiek, zilver), Marianne Vos (wielrennen, 2x goud), Sanne Wevers (turnen, goud) en Epke Zonderland (turnen, goud). Na de Olympische Spelen van 2012 noemde men  een plantsoen  naar Kromowidjojo in haar geboortedorp Sauwerd. In 2015 werd er in Utrecht een brug naar Dafne Schippers genoemd. Sanne Wevers kreeg na haar gouden medaille op de Zomerspelen van 2016 een rotonde in Oldenzaal. Nouchka Fontijn, Marianne Vos en Epke Zonderland werden in 2018 vernoemd in een wijk in Schiedam wa...

De meeste mensen zijn na de Olympische Spelen geïnteresseerd in de medaille-oogst van de Nederlandse sporters. Maar ik ben zelf altijd meer nieuwsgierig naar de straatnamenoogst: zijn er nog olympische helden die voor hun prestaties geëerd worden met een straatnaam? Het is al jarenlang een trend om goudenmedaillewinnaars te eren met een straatnaam. Na de Zomerspelen in Rio twee jaar geleden was die eer voor Elis Ligtlee (een plein in Eerbeek) en Sanne Wevers (een rotonde in Oldenzaal). Hoe zit het met de winnaars van gouden medailles bij de Winterspelen in Pyeongchang? De meeste huldigingen zijn inmiddels achter de rug, dus het is tijd om de balans op te maken. De trend om olympische kampioenen te eren met een straatnaam lijkt tot nu toe vooral voor zomersporters te gelden. Schaatser Jochem Uytdehaage is eigenlijk de enige wintersporter die bij de huldiging al een straatnaam kreeg. Na de Winterspelen van 2002 - waar hij tweemaal goud won - werd een plantsoen in zijn geboortewij...

Met een gouden medaille op de Olympische Spelen vergroot je als sporter je kansen op een eigen straatnaam. Dat goud is natuurlijk een mooie beloning, maar dat er een straat naar je genoemd wordt is pas echt het begin van de eeuwige roem. Gaat het Marit Bouwmeester, Yuri van Gelder of Tom Dumoulin lukken om de komende weken een eigen straatnaam te verdienen tijdens de Olympische Spelen in Rio?  Ik heb eens op een rijtje gezet wie hen voor zijn gegaan, zowel op de zomerspelen als de winterspelen. Dit zijn de olympisch kampioenen waar in Nederland een straat naar genoemd is: De roeiers Roelof Klein en François Brandt deden in 1900 mee aan de Olympische Spelen in Parijs. Samen wonnen ze goud op het onderdeel 'twee met stuurman' en ze waren onderdeel van de ploeg die brons won bij de 'acht met stuurman'. Roelof Klein is voor zijn prestaties geëerd met een straatnaam in Amsterdam: het Roelof Kleinpad . Klein en Brandt hebben ook samen een straatnaam: Klein-Brandt S...

De Nederlandse sporters doen het bijzonder goed tijdens de Olympische Winterspelen in Sotsji. Hebben we wel genoeg straatnamen beschikbaar voor al onze olympische helden? Er zijn 23 Nederlandse deelnemers aan de Olympische Zomerspelen waar een straat naar is genoemd. Twee jaar geleden heb ik ze allemaal op een rij gezet in het stuk ' Straatnamen voor kampioenen '. Ik beloofde toen dat ik tijdens de Olympische Winterspelen van Sotsji eens uit zou zoeken hoeveel deelnemers aan de Winterspelen een eigen straatnaam hebben. Dat is een véél korter lijstje... Sjoukje Dijkstra was kunstrijdster. Ze werd vijf keer Europees kampioen, drie keer wereldkampioen en nam vooral ook drie keer deel aan de Olympische Winterspelen. Ze debuteerde bij de Winterspelen van 1956 in Cortina d'Ampezzo, ze won zilver bij de Winterspelen van 1960 in Squaw Valley, en ze eindigde met een gouden medaille bij de Winterspelen van 1964 in Innsbruck. Ook heel bijzonder: ze was de eerste Nederlander d...

Eind juli heb ik een stuk geschreven over alle olympische helden waar in Nederland een straat naar is genoemd. Ik schreef toen dat men in Oss, Den Burg, Warten, Beilen en Sauwerd maar vast op zoek moest gaan naar geschikte straten die bij succes naar Bas Verwijlen, Dorian van Rijsselberge, Marit Bouwmeester, Adelinde Cornelissen en Ranomi Kromowidjojo genoemd zouden kunnen worden. De Olympische Spelen van 2012 zijn inmiddels al ruim een maand afgelopen dus er is voldoende tijd geweest om straatnamen naar de nieuwe olympische helden te noemen. Maar is dat ook gebeurd? Van het rijtje olympiërs dat ik noemde, hebben alleen Ranomi Kromowidjojo en Dorian van Rijsselberghe daadwerkelijk goud gehaald. Marit Bouwmeester en Adelinde Cornelissen leverden met een zilveren medaille wel een knappe prestatie, maar zilver is natuurlijk niet genoeg voor een straatnaam! Gelukkig haalden Marianne Vos, Epke Zonderland en de dameshockeyploeg ook nog een gouden medaille voor Nederland. Op welke mani...

Sinds een paar dagen zijn de Olympische Zomerspelen weer bezig. Vaak hanteert men de regel dat er pas een straatnaam naar een persoon genoemd mag worden als die al minstens tien jaar dood is, maar voor olympische helden wordt regelmatig een uitzondering gemaakt. De sporters strijden deze weken in Londen dus om de hoogste eer: een eigen straatnaam. In een aantal plaatsen in Nederland zijn straten naar beroemde sporters genoemd. Ik heb eens uitgezocht welke Nederlandse deelnemers aan de Olympische Spelen een eigen straatnaam hebben gekregen. Fanny Blankers-Koen, Bep van Klaveren en Anton Geesink kende ik wel, maar ik moet eerlijk bekennen dat ik nog nooit gehoord had over de prestaties van Rie Beisenherz, Lien Gisolf of Marie Baron... een schande natuurlijk. Maar door hun straatnamen leven ze voort, en kan ik het nu alsnog rechtzetten. De roeiers Roelof Klein en François Brandt deden in 1900 mee aan de Olympische Spelen in Parijs. Samen wonnen ze goud op het onderdeel 'twee m...

Er worden zelden straatnamen vernoemd naar personen die nog in leven zijn. Straatnamen geef je immers voor de eeuwigheid - zo is de gedachte - en daarom is de regel dat een te vernoemen persoon ten minste tien jaar dood moet zijn. Deze regel moet voorkomen dat te veel naar de waan van de dag wordt geleefd, en bovendien geeft dat even de tijd om af te wachten of na iemands overlijden geen nieuwe feiten boven tafel komen waardoor de overledene ineens minder geschikt is om vernoemd te worden. Leden van het koninklijk huis vormen een uitzondering op deze regel. Zo waren er al direct na de geboorte van prinses Amalia her en der gemeentes die een Prinses Amaliastraat kregen. Maar ook onze Olympische helden vormen een uitzondering op deze regel. Er zijn een aantal plaatsen in Nederland waar straten vernoemd zijn naar Olympische sporthelden. Zo heeft Haarlemmermeer een Olympische wijk met straten zoals Marathonstraat, Estafette, Discus en Atletiekstraat, en het mooie blok met de straten C...