Doorgaan naar hoofdcontent

Anna van der Aar de Sterke - over een vergeten vrouwe

Anna van der Aar de Sterke - wie herinnert zich haar nog? De Delftse jonkvrouwe richtte in 1782 een vrouwelijk dichtgenootschap op, in een tijd dat dichten in verenigingsverband nog echt een mannending was. Ze was wel lid van een paar van die mannelijke genootschappen, maar als vrouw mocht ze niet deelnemen aan de voorleesavonden. En dus besloot ze - geheel tegen de gewoonte van die tijd in - om dan maar zelf een club voor vrouwen op te richten. "Wat genoegen, hartvriendinne! Heden is het reeds twee jaar, dat we in ongestoorde vriendschap weeklyks komen bij elkaar", zo dichtte ze in 1784. Nee, de dichtwerken van het genootschap waren niet zo verheven en nog erg prozaïsch.

In februari 2021 was Anna ineens volop in het nieuws nadat de Leidse literatuurstudente Evi Dijcks het vergeten vrouwengenootschap had herontdekt. En zoals dat wel vaker gaat, werd er her en der meteen geroepen dat de jonkvrouwe wel een straatnaam in Delft verdient. Een paar maanden later hoor je daar niemand meer over. Anna van der Aar de Sterke - wie herinnert zich haar nog?

Zo gaat dat met veel gedenkwaardige personen in het nieuws: voor je het doorhebt zijn ze weer vergeten. Een eigen straatnaam had nou juist kunnen helpen om ze in onze herinnering voort te laten leven. Voor Anna zou dat in Delft misschien in de Voorhof kunnen, tussen de andere dichters. Of in de Westlandhof, tussen de andere vrouwen die voor hun rechten opkwamen. Of anders in de Binnenstad, waar ze ooit woonde. Hopelijk zijn we haar nog niet vergeten op het moment dat daar ergens een nieuwe straat wordt aangelegd.

(Dit artikel is eerder in iets andere vorm verschenen als column in het cultuurhistorisch magazine Delf.)

Reacties

Leo zei…
Weer een leuk berichtje, maar wat bedoel je met "de dichtwerken van het genootschap waren nog niet erg prozaïsch"? Het rijmpje vond ik namelijk bij uitstek prozaïsch. Overigens zou dit wel een lastige straatnaam worden.
Dinx zei…
@Leo:
Je hebt helemaal gelijk, ik bedoelde juist het tegenovergestelde. Ik heb het aangepast.

Populaire posts van deze blog

Wat is de echte Monopoly-stad van Nederland? En waar ligt Ons Dorp?

Een tijd geleden heb ik al eens uitgelegd wie de straatnamen heeft gekozen voor het Nederlandse Monopoly-spel. De Nederlandse editie van het spel was de eerste waarin straatnamen uit verschillende steden werden gebruikt. Dus vroeg ik me af: is er misschien toch één stad te vinden die al die straatnamen heeft? Dan zouden ze daar mooi hun geheel eigen editie van het spel kunnen maken. Tijdens die zoektocht diende nog een tweede vraag zich aan: waar ligt Ons Dorp? Laten we eerst eens even kijken hoe bijzonder die straatnamen uit het Monopoly-spel eigenlijk zijn. In de top-10 met straatnamen die in het Nederland het meest voorkomen, staat één straat uit Monopoly: de Dorpsstraat . Die komt in Nederland 315 keer voor, van Aalsmeer tot Zwolle. De Brink komt 67 keer voor, van Almelo tot Zuidwolde. Op 43 plaatsen ligt een Steenstraat , van Alphen aan den Rijn tot in Zwolle. Dan komen we bij een bijzonder geval: de Houtstraat komt 32 keer voor in Nederland (van Almere tot Wolvega), maar vreemd

Wie heeft de straatnamen van Monopoly gekozen?

De Barteljorisstraat, Neude, A-Kerkhof en de Kalverstraat. Iedereen kent de straatnamen uit het Monopoly-spel. Maar waarom hebben nou juist deze straatnamen een plekje in het spel gekregen? Waarom heeft men uit Rotterdam niet de Weena of de Lijnbaan gekozen, en voor Amsterdam de P.C. Hooftstraat? En waarom zitten Haarlem en Arnhem er wel in, en Maastricht en Eindhoven niet? Wie heeft dat allemaal bedacht? Voor de geschiedenis van het spel gaan we even helemaal terug naar 1904. Elizabeth Magie vroeg toen patent aan op het bordspel ' The Landlord's Game '. Geïnspireerd door dat spel liet Charles Darrow in 1934 in eigen beheer 5000 exemplaren van het spel 'Monopoly' maken en die waren binnen een jaar verkocht. Toen toonde Parker Brothers interesse om het spel in de Verenigde Staten uit te geven. Zij verkochten binnen een jaar meer dan een miljoen exemplaren. De populariteit van het spel bleef niet onopgemerkt en de Engelse firma Waddington kocht in 1936 de rechten o

Wat is in Nederland de langste straat met één naam?

De Oudebildtdijk in de Friese gemeente Het Bildt wordt vaak de langste straat van Nederland genoemd. De straat loopt van Westhoek naar Oudebildtzijl en is volgens Google Maps in totaal 12,1 kilometer lang. Dat is best een eind inderdaad. Maar is het daarmee inderdaad de langste straat van Nederland? En meer specifiek: de langste straat die van begin tot eind dezelfde straatnaam heeft? Ik zal het maar meteen verklappen: dat is dus niet. Als je gaat zoeken naar 'langste straat van Nederland' kom je allerlei straatnamen tegen. Ik zag dat ergens iemand de Voorstraat in Dordrecht noemde, maar die is 'slechts' 1.200 meter en daarmee met afstand niet de langste. De Laan van Meerdervoort in Den Haag wordt ook vaak genoemd, maar die is met een lengte van 5.800 meter ook zeker niet de langste straat van Nederland. Hier en daar lijkt men dat door te hebben, want daar noemt men het specifiek de langste láán van Nederland. Ik vind gemakkelijke een paar straten die een stuk la

Wat zijn de regels voor nieuwe straatnamen?

Dorstige Smid , Mickey Mousestraat , Kerstomaatplantsoen . Tussen alle vragen die mensen me stellen over straatnamen, komen twee vragen iedere keer weer terug: wie bedenkt toch al die nieuwe straatnamen en wat voor regels gelden daarbij? Het vaststellen van straatnamen is een taak van de gemeente - het gebeurt in het algemeen door het College van B&W. Veel gemeentes hebben een speciale straatnaamcommissie, die advies uitbrengt aan het College. In de commissie zitten deskundigen met verschillende achtergronden, zoals een stadshistoricus en een stedenbouwkundige. De manier waarop in een gemeente de straatnamen worden vastgesteld, is vastgelegd in een 'Verordening Straatnaamgeving en huisnummering'. In die verordening kan een gemeente ook richtlijnen voor de straatnamen opnemen, maar dat is niet verplicht. Het kan ook zijn dat de straatnaamcommissie ongeschreven regels hanteert. Er is dus niet één vaste lijst met regels waar alle straatnamen in Nederland aan moeten vol