Doorgaan naar hoofdcontent

Was Martin Oven de directeur van een staalfabriek?

Als je over de Amsterdamsestraatweg Utrecht uitrijdt, kun je op een gegeven moment linksaf de Martin Ovenweg in. Wie was die Martin Oven waar deze straat naar genoemd is?

De Martin Ovenweg ligt op het terrein waar tot 1984 de Demka-fabrieken gevestigd waren. Demka was een staalfabriek die zich in 1914 in Utrecht vestigde. De fabriek was jarenlang eigendom van de familie De Muinck Keizer (D.M.K., uit te spreken als 'Demka'), maar in 1964 kwam het bedrijf in handen van Hoogovens. Na een aantal reorganisaties werd het bedrijf in 1984 gesloten. Het complex werd opnieuw ingericht als bedrijventerrein. De straten op het terrein herinneren nog aan de oude fabriek: de Demkaweg, de Bramerijweg en de Martin Ovenweg.

Maar wie was die Martin Oven dan? Was dat soms de directeur van Demka? Nee, de persoon Martin Oven bestaat helemaal niet! Wat wel bestaat, is de 'Siemens-Martinoven'. Dat is een speciale oven waarmee je volgens het Siemens-Martinproces staal kunt bereiden uit ruwijzer. Het proces en de oven zijn bedacht door ingenieur Carl Wilhelm Siemens en vervolmaakt door de Franse ingenieur Pierre-Émile Martin. Het Siemens-Martinproces was jarenlang de standaard bij de productie van staal, tot de opkomst van het zuurstofblaasproces (oxystaalproces) in de jaren 1950.

Ze hadden in Utrecht een straat naar een van de uitvinders van de oven kunnen noemen, of zelfs naar allebei. In plaats daarvan hebben ze ervoor gekozen om een straat naar de oven te noemen. Ze hadden het voluit de Siemens-Martinovenweg kunnen noemen, maar blijkbaar vonden ze de rol van de Fransman belangrijker. Of misschien vonden ze dat 'Siemens' in de straatnaam te veel als reclame voor de multinational klinken (de multinational Siemens is overigens opgericht door de broer van Carl Wilhelm Siemens). Hoe dan ook, ze hebben er uiteindelijk voor gekozen om het officieel de 'Martin-ovenweg' te noemen.

Dat het als 'Martin Ovenweg' op de straatnaambordjes (en op Google Maps) terecht is gekomen, is waarschijnlijk de schuld van de bordenmaker. Maar door die onjuiste spatie op het bordje heb ik nu wel wat geleerd over de Siemens-Martinoven...

Reacties

Zuilenaar zei…
De Siemensstraat ligt in dezelfde wijk, de we hoeven niet treurig te zijn dat Siemans niet voldoende eer krijgt. Naar welke Siemens de straat vernoemd is, dat weet ik echter niet.

Populaire posts van deze blog

Allemaal gekke straatnamen - wat is de gekste straatnaam bij jou in de buurt?

De redactie van Dichtbij is op zoek gegaan naar de gekste straatnamen in een aantal regio's waar de krant wordt verspreid . Dat heeft een bonte verzameling met bijzondere straatnamen opgeleverd. Ik zet ze hieronder op een rijtje, en ik zal op een aantal hiervan binnenkort eens wat uitgebreider ingaan. De gekste straatnaam van Alkmaar : 1. Boezemsingel 2. Zwijnsmeerpad 3. Laan van Darmstadt De gekste straatnaam van Almere : 1. Sesamstraat 2. Tante Pollewopstraat 3. De Brommy en Tommystraat De gekste straatnaam van Amersfoort : 1. Achter de Heilige Geest 2. De Klapmuts 3. Trosjespeergaarde De gekste straatnaam van Amsterdam : 1. Dubbeleworststeeg 2. Gebed Zonder End 3. Balk in 't Oogsteeg De gekste straatnaam van het Gooi : 1. Groest (in Hilversum) 2. Schering en Inslag (twee kruisende straten in Laren) 3. Achter het Vosje (in Weesp) De gekste straatnaam van Leiden : 1. Korte Langestraat 2. Kakelbaksteeg 3. Aarstraat De gekste straatnaam van U...

Toponiemstapelingen: van de Zuidplaspolderweg naar het Oudelaanmolenslootpad

Alle onze plaatsen, straten en rivieren hebben wel een naam. Vaak staat die naam op zichzelf, maar het komt ook best veel voor dat die naam naar een andere naam verwijst. En die naam verwijst misschien wel weer naar nĂ³g een andere naam. Haarlemmermeerpolder bijvoorbeeld (de polder van de Haarlemmermeer, wat een meer was bij Haarlem), of de Spaarndammerdijk (een dijk bij de Spaarndam, wat een dam was in de Spaarne). Ik noem dat toponiemstapelingen. 'Toponiem' is het officiĂ«le woord voor topografische namen, dus namen van een geografische plek. Volgens sommige mensen gaat het bij toponiemen alleen om plaatsnamen, maar in een ruimere definitie horen er ook hydroniemen (namen van rivieren en zo), hodoniemen (het officiĂ«le woord voor straatnamen) en oroniemen (namen van bergen) bij. En die kun je dus stapelen. Ik moest daar vanmiddag aan denken toen ik langs de Schiebroekse Parkflat in Rotterdam kwam. Ooit was er een rivier en die noemde men de Schie, daar lag een moerassig la...

De creatieve industrie - de Industrieweg, en andere originele straatnamen op het industrieterrein

De bedrijvigheid op industrieterreinen biedt volop mogelijkheden voor mooie straatnamen. De creatieve industrie is één van de topsectoren van de Nederlandse economie, maar op de industrieterreinen zie je weinig van die creativiteit terug. Het is tekenend dat Industrieweg tot de meest voorkomende straatnamen behoort. De straatnaam Industrieweg komt in Nederland al 200 keer voor, en dan tel ik alle varianten op de naam nog niet eens mee. Alles bij elkaar komen we zo op zeker 350 straatnamen die naar de 'industrie' zijn genoemd. Je gaat je bijna afvragen hoeveel industrieterreinen Nederland eigenlijk heeft. Op zich is het natuurlijk niet vreemd om een weg naar of langs de industrie de Industrieweg te noemen. Vroeger noemde men de markt waar boter werd verkocht ook de Botermarkt . En de kade waar de vaten bier werden gelost, was de Bierkade . Maar de Botermarkt en de Bierkade werden zo genoemd vanwege de bedrijvigheid die er al was. Tegenwoordig bedenkt men een naam als Indust...

Wat zijn de meest populaire straatnamen van Nederland?

Pas vroeg iemand me naar welke personen in Nederland de meeste straatnamen zijn vernoemd. Mijn vermoeden werd bevestigd: dat zijn geen schilders of zeehelden, maar gewoon leden van het koningshuis. Dat bracht me tot de vraag: welke straatnamen komen eigenlijk het vaakst voor in Nederland? En hoe zit dat in andere landen? Dit is de top-10 met straatnamen die in het Nederland het meest voorkomen: 1. Kerkstraat 2. Schoolstraat 3. Molenstraat 4. Dorpsstraat 5. Molenweg 6. Julianastraat 7. Parallelweg 8. Nieuwstraat 9. Wilhelminastraat 10. Sportlaan Deze tien worden op de voet gevolgd door Industrieweg, Beatrixstraat, Kastanjelaan, Stationsweg, Eikenlaan, Markt, Prins Bernhardstraat, Emmastraat en Beukenlaan . Wat zien we aan dit lijstje? Het zijn allemaal bijzonder traditionele straatnamen met een verwijzing naar een bekend gebouw (kerk, school, molen, station), een bestemming of functie (dorp, parallelweg, sport, industrie, markt), het koningshuis (Juliana, Wilhelmina, B...