Doorgaan naar hoofdcontent

Berichten

Nieuwe app 'Straatnamen van Rotterdam'

De geschiedenis van Rotterdam is vastgelegd in de straatnamen. Als je je aan de hand van die straatnamen verdiept in de geschiedenis, maak je een historische tijdreis door de stad. Zoals men bij de opgravingen van Troje in verschillende lagen op tien beschavingen uit verschillende tijdperken stuitte, zo kom je bij een wandeling door het centrum van Rotterdam langs straatnamen die aan allerlei verschillende periodes herinneren. 


De Weena verwijst bijvoorbeeld naar een kasteel dat daar in de dertiende eeuw in de buurt stond, de Oppert naar een stadsuitbreiding ('Nieuwpoort' genoemd) uit de veertiende eeuw, de Botersloot naar het water waarover in de vijftiende eeuw zuivelproducten werden aangevoerd, de Kruisstraat naar een oude kade (de Kruiskade) uit de zestiende eeuw, de Lijnbaan naar een touwslagerij uit de zeventiende eeuw, de Molstraat naar de voormalige Molsteeg uit de achttiende eeuw, de Delftse Poort naar een treinstation uit de negentiende eeuw en het Schouwburgplein na…
Recente berichten

De luiaard, de stokstaart en de hyena - Vergeten Dieren in straatnamenland

In Nederland zijn duizenden straten naar dieren genoemd. De Merellaan, de Marterstraat, de Kalfjeslaan en het Glimwormpad... je kent ze wel. De lijst met aldus vernoemde dieren lijkt schier eindeloos. Op deze Dierendag wil ik daarom eens stilstaan bij de dieren waar nog steeds geen straat naar genoemd is: de Vergeten Dieren van straatnamenland. 

Door het hele land liggen buurten en wijken waar de straten zijn genoemd naar vogels, vlindersoorten, kippenrassen, boerderijdieren en ga zo maar door. Als je op alle straatnaambordjes kijkt, zou je bijna gaan denken dat alle dieren uit het dierenrijk er wel vertegenwoordigd zijn. De olifant en de leeuw, de merel en de mus, de dagpauwoog en de citroenvlinder, de gems en de gnoe, de ral en de harpij, de hamster en de spitsmuis, de dolfijn en de sprinkhaan, de koe en de geit - ze zijn allemaal in meer of mindere mate vernoemd. Zij wel. Er zijn echter veel meer diersoorten waar géén straat naar genoemd is. Waarom worden die dieren bij de aanleg v…

Molenweg De Kreek Vijverlaan - een straat met drie namen achter elkaar

Molenweg. De Kreek. Vijverlaan. Drie straatnamen die allemaal vaker in Nederland voorkomen. De Molenweg is zelfs een van de meest voorkomende straatnamen van het land. Maar ergens in het land ligt een straat die officieel deze drie namen tegelijk heeft, gewoon allemaal achter elkaar.

We gaan daarvoor naar Bruinisse. Ten westen van het dorp ligt een bungalowpark, en daar kun je wonen in een huis met als adres Molenweg De Kreek Vijverlaan 17. Officieel heeft de naam nog extra aanhalingstekens rondom het tweede deel: Molenweg "De Kreek" Vijverlaan. Hoe komt zo'n straat aan zo'n wonderlijke samengestelde naam? Het antwoord vind je vanzelf als je de straat vanuit het centrum van Bruinisse bezoekt. Je moet de Rijksweg oversteken en dan de Molenweg volgen. Je kunt dan al vrij snel rechtsaf een straat in die op GoogleMaps Molenweg De Kreek heet, maar die naam bestaat officieel niet. Die weg leidt je naar bungalowpark 'De Kreek'. De straten op het park hebben officiee…

Een Windmolenstraat zonder windmolen én een windmolen zonder Windmolenstraat

De Belgische gemeenten Overpelt en Neerpelt hebben besloten om over een paar jaar te gaan fuseren tot één nieuwe gemeente. Daarvoor moeten natuurlijk een heleboel afspraken worden gemaakt, bijvoorbeeld over de straatnamen. Beide gemeenten hebben namelijk nogal wat dezelfde straatnamen en het is voor de grote nieuwe gemeente helemaal niet handig als bepaalde straatnamen dubbel voorkomen of sterk op elkaar lijken. En dus gaan ze voor de helft van die straten nieuwe namen verzinnen.

Het aanpassen van straatnamen levert de gemeentes best wat administratief gedoe op, maar het is ook helemaal niet fijn voor de bewoners van de betreffende straten. Het is dus belangrijk om een weloverwogen keuze te maken welke straten hun naam mogen houden en welke een nieuwe naam krijgen. Daarom heeft men bedacht dat de gelijkluidende straatnamen met het minst aantal huisnummers een nieuwe naam krijgen. Op die manier hoeven immers maar zo weinig mogelijk gezinnen hun adres te wijzigen. In totaal moeten er 54…

Het laantje van Middelharnis, van Meindert Hobbema én Rien Vroegindeweij

Eerder deze week nam dichter Rien Vroegindeweij afscheid van de Rotterdamse straatnamencommissie. Als lid van die commissie heeft hij meer dan tien jaar meegedacht over - en zijn stempel gedrukt op - de nieuwe straatnamen van Rotterdam. Tijdens zijn afscheid droeg hij en gedicht voor over een belangrijke straat uit zijn jeugd. Met zijn gedicht plaatst hij de straat in een historisch perspectief, net zoals een andere kunstenaar dat eerder al deed...

Straat

De straat waar ik geboren ben,
heeft gelukkige tijden gekend
want slaan we er Prisma 381 op na,
dan lezen we dat Meindert Hobbema:

'in zijn zonnige Gelderse landschappen
met watermolens een
blijmoediger kijk op de natuur geeft
dan zijn leermeester Jacob van Ruisdael,
en in een gelukkig moment een
der statigste Hollandse landschappen
schiep: Het Laantje van Middelharnis.'

Het Laantje heet nu Steneweg en
ligt in een grauwe nieuwbouwwijk.
Geluk en statigheid zijn daar verdreven,
geen schilder geeft er nog blijmoedig kijk.

Het sc…

Waar komt de eerste Monopoly-wijk van Nederland?

Het lijkt mij leuk om een keer ergens in een nieuwbouwwijk de straten de namen te geven van alle straten uit het Monopoly-spel. Dat mensen daar dan in de Barteljorisstraat wonen, met om de hoek de Neude en een eindje verderop de Dorpsstraat en het Velperplein. Met straatnaambordjes in de kleuren uit het spel. Liefst ook met een gevangenis, een waterleidingbedrijf en een parkeerterrein waar je vrij kunt parkeren, en toch minimaal ook één station. Maar dat is minder belangrijk, want het gaat me natuurlijk vooral om de namen van de straten. In welke plaats zou zo'n wijk kunnen komen?

Dat is nog niet zo'n makkelijke vraag. Ik wil natuurlijk wel dat álle straatnamen uit het spel in de wijk een plekje krijgen. Het probleem is dat het ongewenst is dat een straatnaam meer dan eens in een plaats voorkomt. Als een plaats al een Barteljorisstraat of een Coolsingel heeft, kun je niet in de nieuwbouwwijk nog een straat die naam geven. Alle plaatsen uit het Monopoly-spel vallen dus automati…

Wat was er het eerst: de boerderij of de straat? Op zoek naar de geschiedenis van Merm.

Als kind kwam ik regelmatig met mijn ouders op Merm. 'Merm' is de naam van de boerderij in Elst waar mijn tante Bep en oom Harrie woonden. Mijn oom was fruitteler, maar ik herinner me vooral dat ze op de boerderij ook schapen hadden. De boerderij bestaat dit jaar honderd jaar. Ik ben al lang niet meer op Merm geweest, maar vandaag heb ik er een familiereünie. Het is me als kind nooit opgevallen, maar ik zag nu dat Merm aan de Mermsestraat ligt. Dus vroeg ik me meteen af welke van de twee er het eerst was: de straatnaam of de naam van de boerderij? En wat betekent Merm eigenlijk?

De naam Merm blijkt véél ouder dan de boerderij en de straat. Het is de naam van een eeuwenoude buurschap, zoals er in de vroege middeleeuwen in deze omgeving wel meer nederzettingen van landbouwers waren. In die tijd noemde men dit buurschap Marithaime. Die naam wordt bijvoorbeeld genoemd in een brief uit het jaar 725 van Karel Martel, die groothofmeester was van het Frankische Rijk. Martel schonk de …
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...