Doorgaan naar hoofdcontent

Hoeveel unieke straatnamen heeft Nederland nou eigenlijk? Ik zocht het voor je uit!

Zo af en toe vraagt iemand me hoeveel straatnamen er in Nederland zijn die niet vaker dan één keer voorkomen. Die vraag kreeg ik bijvoorbeeld na mijn artikel over de grote overlap in straatnamen tussen Den Helder en Dordrecht. Of naar aanleiding van de top-10 van meest voorkomende Nederlandse straatnamen. Of het gebeurt als ik wat schrijf over bijzondere straatnamen zoals Burelhul, Szydlowskiplein of Wroetende Mol, of tweets stuur over opmerkelijke namen zoals Nijdjipstrjitte of Wiebiegenweg. Aan de ene kant zijn er best veel straatnamen die heel vaak voorkomen, en lijkt er dus weinig ruimte voor echt unieke straatnamen. Maar aan de andere kant komen er eigenlijk best vaak vreemde straatnamen voorbij waarvan je je haast niet voor kunt stellen dat er meer straten zijn die zo heten. Ik heb het eindelijk uitgezocht.

Om het antwoord op de vraag te vinden, ben ik weer eens in de BAG-database gedoken. Dat is de database van de Basisregistraties Adressen en Gebouwen, en daarin staan alle straatnamen van Nederland officieel geregistreerd. Om te bepalen of een straatnaam uniek is, heb ik gekeken of er werkelijk nergens een tweede straat is met precies dezelfde naam. Twee straatnamen zijn identiek als er niet één letter of leesteken verschil in zit. Een Sint-Jorisstraat (met een streepje) is dus wat anders dan de Sint Jorisstraat (met een spatie) of een St.-Jorisstraat (met een afkorting).

Het antwoord 
De laatste keer dat ik keek had Nederland 263.679 straten met namen - er zijn dus 263.679 straten met een naam. Die straten hadden samen 148.388 verschillende namen. Maar die namen zijn lang niet allemaal uniek. De Kerkstraat komt bijvoorbeeld 517 keer voor, de Nieuwstraat 237 en de Kwikstraat vier keer. Er zijn bijvoorbeeld 15.254 straatnamen die twee keer in Nederland voorkomen; dat zijn dus 30.508 straten bij elkaar. En er zijn 5.181 straatnamen die drie keer voorkomen; dat zijn nog eens 10.362 straten met namen die niet uniek zijn. Er zijn zo bijna 25.000 straatnamen die twee tot vijf keer voorkomen. De straatnaam Aardbeivlinder komt in Nederland vijf keer voor (in Hoogeveen, Nijkerk, Tiel, Helmond en s-Gravenzande), de Aardbeistraat vier keer (in Amsterdam, Den Haag, Utrecht en Eindhoven), de Aardbei drie keer (in Hengelo, Nijkerk, Doorn), de Aardbeienstraat twee keer (Almere en Wateringen), en Aardbeidreef, Aardbeiencroft, Aardbeienvlak, Aardbeihof en Aardbeipad ieder één keer. Die laatste vijf zijn dus uniek! Maar dat geldt ook voor Aarbrandsevendijk, Aartjesakker, Aarperstraat, Aarhuslaan, Aardzwaluw en Aardwal. Stuk voor stuk unieke straatnamen.

Als je al de namen weghaalt die meer dan eens voorkomen, houd je nog 118.927 straten over die allemaal een unieke naam hebben. Er zijn dus meer dan honderdduizend straatnamen die maar voor één straat ergens in Nederland worden gebruikt. Iets minder dan de helft van alle straten in het land heeft een unieke naam. Dat geldt ook voor de losse plaatsen: van veel steden komt ongeveer de helft van de straatnamen verder nergens in Nederland voor. In Nijmegen, Eindhoven, Delft en Middelburg ligt het aantal unieke straten rond de 50%. In Amsterdam is dat ruim 60% en in Maastricht zelfs iets meer dan 70%. Aan de andere kant is van de straatnamen van Den Helder maar iets meer dan de helft uniek.

Alle straten uniek (of niet)
En dan vraag ik me dus af of er plaatsen zijn met alleen maar unieke straatnamen, die verder dus nergens in Nederland voorkomen. Die zijn er inderdaad een paar, maar ze zijn niet heel groot. Reahûs en Waaxens hebben het record: beide plaatsen hebben in totaal vijf straatnamen die allemaal uniek zijn in Nederland. In Reahûs zijn dat Bongapaed, Pastoar ten Bokumstrjitte, Sânleansterdyk, Slyp en Slypsterwei. In Waaxens zijn dat Hillige Wei, Poelewei, Tsjessenswei, Van Harinxmawei en Sjuksmawei. Voor het behalen van het record helpt het wel dat ze in beide plaatsen voor Friese straatnamen hebben gekozen. Andere plaatsjes met alleen maar unieke straatnamen zijn Eldersloo, Hieslum en Papekop (allemaal met 4 straatnamen) en Hinnaard, Kolderwolde, Purmer en Smalle Ee (met 3 straatnamen).

Ik dwaal misschien een beetje af, maar er zijn ook plaatsen met alleen maar straatnamen die allemaal ook elders in Nederland voorkomen. Daarvan is Heesselt met tien straatnamen de grootste! Heesselt heeft dus geen enkele unieke straatnaam. Voor de liefhebbers de tien niet unieke straatnamen van Heesselt op een rij: Kerklaan, Bommelsestraat, Hooiakker, Esterweg, Gemeneweg, Gerestraat, Steenfabriek, Waalbandijk, Donkerstraat, De Leeuw. Opmerkelijk: niet één van deze straatnamen staat in de top-20 met straatnamen die in het Nederland het meest voorkomen. Zo 'saai' zijn ze dus ook weer niet. Na Heesselt volgen Harkstede en Enumatil  met 9 straatnamen en Spanga, Zuidermeer en Weteringbrug met 8 straatnamen.

ConclusieBijna de helft van alle Nederlandse straatnamen is dus uniek. Dat betekent dat er nog genoeg bijzondere straatnamen zijn waar ik hier verhalen over kan vertellen.

Reacties

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Populaire posts van deze blog

Wat is de echte Monopoly-stad van Nederland? En waar ligt Ons Dorp?

Een tijd geleden heb ik al eens uitgelegd wie de straatnamen heeft gekozen voor het Nederlandse Monopoly-spel. De Nederlandse editie van het spel was de eerste waarin straatnamen uit verschillende steden werden gebruikt. Dus vroeg ik me af: is er misschien toch één stad te vinden die al die straatnamen heeft? Dan zouden ze daar mooi hun geheel eigen editie van het spel kunnen maken. Tijdens die zoektocht diende nog een tweede vraag zich aan: waar ligt Ons Dorp?

Laten we eerst eens even kijken hoe bijzonder die straatnamen uit het Monopoly-spel eigenlijk zijn. In de top-10 met straatnamen die in het Nederland het meest voorkomen, staat één straat uit Monopoly: de Dorpsstraat. Die komt in Nederland 315 keer voor, van Aalsmeer tot Zwolle. De Brink komt 67 keer voor, van Almelo tot Zuidwolde. Op 43 plaatsen ligt een Steenstraat, van Alphen aan den Rijn tot in Zwolle. Dan komen we bij een bijzonder geval: de Houtstraat komt 32 keer voor in Nederland (van Almere tot Wolvega), maar vreemd ge…

De langste straatnamen van Nederland

Wat zijn de langste straatnamen van Nederland? Ik zet deze mooie namen graag voor je op een rijtje.

Om de lengte van een straatnaam te bepalen volstaat het niet om op de straatnaamborden te kijken, want soms hangen er in één straat al borden met verschillende schrijfwijzen van dezelfde naam. Het is beter om uit te gaan van de officiële schrijfwijze van de straatnaam zoals die is vastgelegd in de BAG, de Basisregistraties Adressen en Gebouwen. Dat levert de volgende top-10 op:
Ir. Mr. Dr. van Waterschoot van der Grachtstraat in Heerlen (48 tekens in totaal, 38 tekens zonder punten en spaties)Burgemeester Baron van Voerst van Lyndenstraat in Gramsbergen (46/41 tekens)Wethouder Fierman Eduard Meerburg senior kade in Katwijk (45/40 tekens)Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg in Tilburg (43/38 tekens)Burgemeester van Nispen van Sevenaerstraat in Laren (42/38 tekens)Burgemeester van Hövell tot Westerflierpad in Halfweg (42/38 tekens)Burgemeester Hoytema van Konijnenburglaan in Scherpe…

Wie heeft de straatnamen van Monopoly gekozen?

De Barteljorisstraat, Neude, A-Kerkhof en de Kalverstraat. Iedereen kent de straatnamen uit het Monopoly-spel. Maar waarom hebben nou juist deze straatnamen een plekje in het spel gekregen? Waarom heeft men uit Rotterdam niet de Weena of de Lijnbaan gekozen, en voor Amsterdam de P.C. Hooftstraat? En waarom zitten Haarlem en Arnhem er wel in, en Maastricht en Eindhoven niet? Wie heeft dat allemaal bedacht?

Voor de geschiedenis van het spel gaan we even helemaal terug naar 1904. Elizabeth Magie vroeg toen patent aan op het bordspel 'The Landlord's Game'. Geïnspireerd door dat spel liet Charles Darrow in 1934 in eigen beheer 5000 exemplaren van het spel 'Monopoly' maken en die waren binnen een jaar verkocht. Toen toonde Parker Brothers interesse om het spel in de Verenigde Staten uit te geven. Zij verkochten binnen een jaar meer dan een miljoen exemplaren. De populariteit van het spel bleef niet onopgemerkt en de Engelse firma Waddington kocht in 1936 de rechten om het…