Doorgaan naar hoofdcontent

Berichten

Berichten uit juli, 2012 weergeven

Straatnamen voor kampioenen - alsof een olympische medaille nog niet voldoende is!

Sinds een paar dagen zijn de Olympische Zomerspelen weer bezig. Vaak hanteert men de regel dat er pas een straatnaam naar een persoon genoemd mag worden als die al minstens tien jaar dood is, maar voor olympische helden wordt regelmatig een uitzondering gemaakt. De sporters strijden deze weken in Londen dus om de hoogste eer: een eigen straatnaam.

In een aantal plaatsen in Nederland zijn straten naar beroemde sporters genoemd. Ik heb eens uitgezocht welke Nederlandse deelnemers aan de Olympische Spelen een eigen straatnaam hebben gekregen. Fanny Blankers-Koen, Bep van Klaveren en Anton Geesink kende ik wel, maar ik moet eerlijk bekennen dat ik nog nooit gehoord had over de prestaties van Rie Beisenherz, Lien Gisolf of Marie Baron... een schande natuurlijk. Maar door hun straatnamen leven ze voort, en kan ik het nu alsnog rechtzetten.
De roeiers Roelof Klein en François Brandt deden in 1900 mee aan de Olympische Spelen in Parijs. Samen wonnen ze goud op het onderdeel 'twee met stuu…

Gebouwen, bestemmingen, bomen en personen - welke straatnamen komen het vaakst voor?

Pas vroeg iemand me naar welke personen in Nederland de meeste straatnamen zijn vernoemd. Mijn vermoeden werd bevestigd: dat zijn geen schilders of zeehelden, maar gewoon leden van het koningshuis. Dat bracht me tot de vraag: welke straatnamen komen eigenlijk het vaakst voor in Nederland? En hoe zit dat in andere landen?

Dit is de top-10 met straatnamen die in het Nederland het meest voorkomen:
1. Kerkstraat
2. Schoolstraat
3. Molenstraat
4. Dorpsstraat
5. Molenweg
6. Julianastraat
7. Parallelweg
8. Nieuwstraat
9. Wilhelminastraat
10. Sportlaan

Deze tien worden op de voet gevolgd door Industrieweg, Beatrixstraat, Kastanjelaan, Stationsweg, Eikenlaan, Markt, Prins Bernhardstraat, Emmastraat en Beukenlaan. Wat zien we aan dit lijstje? Het zijn allemaal bijzonder traditionele straatnamen met een verwijzing naar een bekend gebouw (kerk, school, molen, station), een bestemming of functie (dorp, parallelweg, sport, industrie, markt), het koningshuis (Juliana, Wilhelmina, Beatrix, Bernhard, E…

Van Valge naar de Burgemeester Jhr. E.Tj. van Starkenborgh Stachouwerstraat - we gaan het hoekje om in Leens

Leens is een dorp in het hoge Groningen met ongeveer 1800 inwoners en bijna vijftig straatnamen. Op één paal hangt een bijzondere combinatie van straatnaamborden: de korte straatnaam Valge en de bijzonder lange straatnaam Burgemeester Jhr. E.Tj. van Starkenborgh Stachouwerstraat. Twee heel verschillende namen, en toch hebben ze allebei iets te maken met de geschiedenis van Leens.

Voor de betekenis van het woord 'valge' gaan we terug naar de ijzertijd, maar we blijven wel in de buurt van Leens. Rond het jaar 500 voor Christus was het gebied in het noorden van Groningen al bewoond. In het kweldergebied woonden de mensen vooral op de hoger gelegen kwelderwallen. Door de stijging van de zeespiegel - daar had men toen ook al last van - liepen ook die wallen soms onder. De bewoners lieten zich niet wegjagen: ze gingen de wallen kunstmatig verhogen. Zo'n kunstmatige heuvel wordt in Groningen 'wierde' genoemd. In Friesland noemen ze dat een 'terp'; dat is een term d…

Boter bij de vis - eeuwenoude straatnamen die de tand des tijds hebben doorstaan

In het magazine 'Delf' uit het voorjaar van 2012 staat een leuk artikel over 'winkelen in de tijd van Vermeer'. In het verhaal wordt beschreven hoe Griet, de dienstmeid van Johannes Vermeer, ergens halverwege de zeventiende eeuw door Delft loopt om haar dagelijkse boodschappen te doen. Het is opvallend dat veel plekken die ze bezoekt nu nog steeds voor de straatnaamgeving gebruikt worden.

Tegenwoordig worden nieuwe straatnamen zorgvuldig gekozen door straatnaamcommissies. Maar vroeger deed men daar veel minder moeilijk over; toen ontstonden de namen gewoon op straat. Als mensen het over locaties in de stad hadden, bedachten ze ter plekke wel een toepasselijke aanduiding. Straten hadden soms meerdere namen tegelijk, maar de goede namen werden vanzelf meer algemeen gebruikt. Straten werden zo genoemd naar een belangrijke bewoner die iedereen kende, naar belangrijke gebouwen in de straat (Kerkstraat, Molenstraat), naar een opvallend object op een gevelsteen of uithangbord …

Graven naar straatnamen - tijd voor een quiz!

De laatste jaren wordt voor de straatnaamgeving in nieuwbouwprojecten vaak gezocht naar aanknopingspunten uit het verleden. Er worden bijvoorbeeld steeds vaker straten genoemd naar bijlen, bekers en andere bijzonderheden die bij opgravingen in de directe omgeving zijn gevonden. Zo werd vorige week in Oosterhout een hele verzameling straatnamen bekendgemaakt voor de nieuwe wijk De Contreie. Die straatnamen verwijzen allemaal naar de geschiedenis van het gebied.

Voordat men met de nieuwbouw in De Contreie begon, heeft men in 2010 uitgebreid archeologisch onderzoek gedaan. Daarbij werden sporen gevonden uit de ijzertijd, de bronstijd en zelfs de steentijd. De perioden zijn genoemd naar het materiaal dat de mensen in die periode gebruikten om hun werktuigen te maken. Het is lastig om eenvoudig aan te geven van wanneer tot wanneer die tijdsperioden waren, omdat dat per gebied verschilt. In Brabant begon de ijzertijd omstreeks 700 vóór Christus. De bronstijd was daarvoor; die begon ongeveer…
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...