maandag 21 februari 2011

Where The Streets Have Your Name

Het is natuurlijk leuk als er een straatnaam naar je genoemd wordt. Maar laten we eerlijk wezen: de meeste mensen is die eer niet gegeven. En als het al gebeurt dan is dat meestal pas na hun dood. Veel gemeenten in Nederland hanteren de regel dat iemand tien jaar dood moet zijn voordat er een straat naar mag worden genoemd. Dat is gewoon om te voorkomen dat men zich te veel door de waan van de dag laat leiden. Je hebt de meeste kans om tijdens je leven een straat naar je genoemd te krijgen als je lid bent van het koningshuis, of als je een gouden Olympische medaille haalt.

Misschien is het makkelijker om het om te keren: je kunt ook op zoek gaan naar straten die toevallig jouw naam dragen. Dat kan bijvoorbeeld met de website Where The Streets Have Your Name. Daar hebben ze een database aangelegd met plaatsen, straten en dingen in de wereld. Je kunt in die database zoeken door je voornaam in te vullen, en dan toont hij alle vondsten op de kaart. Heet je bijvoorbeeld 'Roger' en vul je je naam in het zoekveld in, dan reis je binnen de kortste keren van de Roger Road in Wisconsin (USA), via Roger Street in City of Rockingham (Australië), Roger Road in Ottawa (Canada) en Roger Avenue in Akron, Ohio (USA) naar Roger Street in Johannesburg (Zuid-Afrika). Dichter bij huis kun je langs in de Rue Roger in Saint-Maur-des-Fossés in Frankrijk.

De database is trouwens erg Amerikaans. Als je een typisch Nederlandse naam hebt zoals 'Pieter' dan worden er helemaal geen straatnamen gevonden. Dan moet je toch maar zelf op zoek naar straatnamen met je naam erin. Of wachten tot tien jaar na je dood.

donderdag 3 februari 2011

Hoe oud is de weg naar Kralingen?

"Dat is zo oud als de weg naar Kralingen", zo kun je wel eens mensen horen zeggen als ze het over iets hebben dat echt heel oud is. Maar waar ligt die 'weg naar Kralingen' en hoe oud is die dan wel niet?

Kralingen is best oud. De eerste heren van Cralingen woonden in Slot Honingen, dat waarschijnlijk in de eerste helft van de dertiende eeuw is gebouwd in opdracht van Hugo van Cralinghen. In 1688 werd het gebied verkocht aan de stad Rotterdam. Het oude Kralingen is helemaal verdwenen. Door de turfwinning kwam het op een smalle strook land tussen de plassen te liggen en in de achttiende eeuw raakte het oorspronkelijke dorp ontvolkt. Een eeuw later werd een groot deel van het gebied weer drooggelegd en ontstond de Prins Alexanderpolder. Van het oorspronkelijke dorp is alleen de begraafplaats 'Oud-Kralingen' nog over.

Als Kralingen zo oud is, dan zal er vast ook een hele oude weg naar Kralingen zijn. En dat moet dan wel de spreekwoordelijke 'weg naar Kralingen' zijn. In het boek Spreekwoorden en zegswijzen schreef A. de Cock in 1908: "[in Kralingen] vindt men een zeer ouden weg, die waarschijnlijk dagteekent uit den tijd der Romeinen". Maar in Rotterdam is helemaal nooit een Romeinse weg aangetroffen. Anderen herleiden de uitdrukking tot de pelgrimstocht naar Kralingen. Daar stond namelijk een kapel die eeuwen geleden werd bezocht door vrome vissers, kort voordat ze op haringvangst gingen. Er is in Rotterdam wel een Kralingseweg, maar die naam is pas in 1895 officieel vastgesteld. In een oorkonde uit 1379 is echter ook al sprake van "land ... strekkende tot Cralingewech". Maar waar zou die weg dan liggen? Veel mensen houden het erop dat 'de weg naar Kralingen' lag op de plek waar nu de 's-Gravenweg ligt, die loopt van Nieuwerkerk aan den IJssel via Capelle aan den IJssel naar de Rotterdamse wijk Kralingen.

Overigens zijn er een heleboel dorpen en steden waar 'spreekwoordelijke wegen' naartoe lopen. Sommige mensen hebben het over "zo oud als de weg naar Rome" of "de weg naar Jeruzalem", in Heerlen gaat het meestal over "de weg naar Keulen" of "de weg naar Aken" en in Amsterdam had men het vroeger over "zo oud als de weg naar Jakarta". De oudste vorm waarin de uitdrukking voorkomt is echter simpelweg "zo oud als de weg" - zonder bestemming dus. Zo is de uitdrukking bijvoorbeeld al opgenomen in de Adagia van Reyer Gheurtz uit 1552. Later ging men daar plaatsnamen aan toevoegen, en 'Kralingen' was er daar dus één van.
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...