dinsdag 29 juli 2008

Zijn aardgeesten en vissen populairder dan vrouwen?

Straatnamen vormen een mooie afspiegeling van de tijdgeest. Oude binnensteden hebben vaak mooie karakteristieke namen die wat vertellen over de historische situatie. De afgelopen eeuw zijn er veel wijken gebouwd met straatnamen die heel 'veilig' genoemd zijn naar bomen, schilders en componisten. En de laatste jaren zie je ineens vinexwijken met heel veel creatieve straatnamen, vaak zonder achtervoegsel. Woon je ineens in de Pimpelpaars op nummer 12.

Al jaren - en misschien zelfs wel decennia - hoor je met enige regelmaat dat er veel te weinig vrouwen in topfuncties werken. Meer vrouwen in de directie van multinationals, meer vrouwelijke ministers, weg met het glazen plafond! De politieke partij Groen! in het Vlaamse Hamme voegt daar nu een mooie nieuwe stap aan toe: de partij wil dat de gemeente voortaan meer straten naar vrouwen vernoemt.

"Zowel de CD&V- als de Open VLD-vrouwen hebben voor de verkiezingen benadrukt dat ze meer vrouwelijke straatnamen willen in Hamme. Het is jammer dat ze daar nu niet aan gedacht hebben. Ik heb niets tegen de suggesties die door de cultuurraad zijn voorgelegd. Ze zijn zelfs heel origineel. Zo verwijzen de benamingen Djippenassen en Klurre naar aardgeesten en Bliekstraat naar een vissoort. Als vrouwen echter moeten wachten om een straatnaam te krijgen tot wanneer alle aardgeesten en vissen de revue gepasseerd zijn, zal een vrouwelijke straatnaam nog lang uitblijven", aldus Hilde Van Cauteren (Groen!).


En nu? Nu moeten ze in Hamme op zoek naar geschikte vrouwennamen om in de toekomst straten naar te kunnen noemen. En dus komt er een openbaar onderzoek, gevolgd door een definitief advies van de cultuurraad en de uiteindelijke beslissing van de gemeenteraad.

Bron: Groen! pleit voor vrouwelijke straatnamen

maandag 21 juli 2008

Monopoly in Doetinchem?

Het lijkt me wel leuk als er ergens in Nederland een keer een 'Monopoly-wijk' komt, met alle straten uit het spel. En dan niet alleen straten met namen zoals Dorpstraat, Velperplein, Neude, A-kerkhof, Lange Poten, Coolsingel en de Kalverstraat, maar ook een elektriciteitsbedrijf, een gevangenis (waar je ook 'slechts op bezoek' kunt gaan) en minimaal één treinstation. Je kunt er vanzelfsprekend vrij parkeren. Een beetje een vreemde wijk misschien, maar wel gezellig.

Vorige week las ik in de Gelderlander het bericht dat Doetinchem zijn eigen Kalverstraat krijgt. Even was ik blij verrast... had Doetinchem het aangedurfd om een Monopoly-wijk te beginnen? Nee hoor. "De naam wordt gegeven aan een van de twee straten die ontstaan in de wijk die op de plaats komt van het veemarktterein. De andere straat krijgt de naam Markthalstraat, genoemd naar de Houtkamphal die vorige maand is afgebroken." Toch jammer.

Zouden ze in de Kalverstraat in Doetinchem nu meteen een hotel gaan bouwen, of eerst een paar huizen? Of mogen pas gaan bouwen als ze ook het Leidseplein hebben?

zondag 13 juli 2008

Tja, wat is nieuw?

Bij het bedenken van nieuwe straatnamen, is het goed om te beseffen dat de namen soms letterlijk voor de eeuwigheid worden toegekend. Neem nou bijvoorbeeld de naam Nieuwstraat. Deze naam is zeer populair en komt op vele plaatsen voor. Delft, Weesp, Kerkrade, Nijmegen, Leiden, Rotterdam, Apeldoorn, Sint-Michielsgestel, Den Haag, Maastricht... ze hebben allemaal een Nieuwstraat, net als ruim 200 andere steden en dorpen in Nederland. De Nieuwstraat in Brussel is de duurste straat in het Belgische Monopolyspel.

Nieuwstraat in DelftHet leuke is dat de meeste Nieuwstraten helemaal niet zo nieuw zijn als de naam doet vermoeden. Je kunt ze vaak juist vinden in het historische centrum van de stad. De Nieuwstraat in Brussel is aangelegd in 1617; de volledige naam van de straat was eerst Nieuwe-Onze-Lieve-Vrouwstraat (er was al een Onze-Lieve-Vrouwstraat in Brussel), maar dat werd afgekort tot Nieuwstraat. De Nieuwstraat in Rotterdam werd al in 1586 aangelegd; deze 'nyewestraet bij 't marktveld' werd al snel Nieuwstraat genoemd. De Nieuwstraat in Delft heette in 1461 nog Nyeustraet. Die in Den Haag bestond al in 1457. De Nieuwstraat in Nijmegen werd al in 1410 genoemd, al was het toen nog de 'Nijstrate'. De Nieuwstraat in Leiden lijkt nog ouder te zijn.

Amsterdam heeft zelfs een Oude Nieuwstraat en een Nieuwe Nieuwstraat. Een deel van de bebouwing van de Nieuwe Nieuwstraat stamt uit de zeventiende eeuw. Dat is inderdaad relatief nieuw...

dinsdag 1 juli 2008

Wie houdt een oogje in het zeil in de Oog in het Zeilstraat?

Onlangs kwam ik in Den Haag langs de Oog in het Zeilstraat. Als ik zo'n straatnaam op een bordje zie, slaat mijn fantasie meteen op hol. Zou deze straat in de spreekwoorden- en gezegdenbuurt liggen? Welke andere straten liggen hier nog meer in de buurt? De Wind in de Zeilenstraat? De Spijkers op laag Waterstraat? De Kat op het Spekstraat? Of de Kat uit de Boomstraat?

Reden genoeg voor wat onderzoek.

De Haagse straatnamendatabase biedt hulp. De realiteit is helaas - zoals wel vaker - wat minder creatief, maar niet minder interessant. De straten in deze buurt hebben allemaal namen die hun oorsprong vinden in de zeventiende eeuw. Het zijn vooral verwijzingen naar bekende bewoners of panden uit die tijd. Zo is de Katerstraat (waarschijnlijk) genoemd naar Cornelis Hendricxs. Cater (overleden in 1634) die verschillende huizen had in dit deel van de stad. De Herderstraat is genoemd naar de herberg 'De Getrouwe Harder' die al begin 17e eeuw wordt vermeld (en de Herderinnestraat naar een huis met de naam 'De Getrouwe Harderinne'). De Boekhorststraat is genoemd naar Amelis van den Bouckhorst de oude (overleden in 1603), de eigenaar van de landerijen waarop deze straat is aangelegd. En de Oog in het Zeilstraat? De naam wordt vanaf 1650 aangetroffen en is een verwijzing naar een huis dat in een kohier uit 1654 is aangeduid met de naam "Het Oogh in 't Zeil".

(Behalve de Oog in het Zeilstraat is er in het Scheveningse deel van Den Haag trouwens ook nog een gewone Zeilstraat. Dat moet haast wel af en toe fout gaan bij de bezorging van de post. Om het nog verwarrender te maken, kwam na een herindeling de Zeilstraat in Leidschendam ook nog in Den Haag te liggen. Die is inmiddels hernoemd in Waterskistraat.)

[Foto: Today is a good day]
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...